Góry Bialskie

Sudeckie Bieszczady

Lokalizacja

Zwarta grupa górska - jaką są Góry Bialskie - włączona jest często w obszar Masywu Śnieżnika, jako jego wschodnia część. Za ich początek, od strony zachodniej, uznaje się Przełęcz Płoszczynę (817 m n.p.m.), będącą zarazem turystycznym przejściem granicznym Polska - Czechy. Od północy i wschodu góry te graniczą z Górami Złotymi, a od południowego wschodu z Jesionikami. Patrząc od strony miejscowości - Góry Bialskie wznoszą się od południowego wschodu nad Stroniem Śląskim i ciągną aż nad wieś Bielice.

Od południa Góry Bialskie stanowią zarazem granicę polsko-czeską.

Opis

Góry Bialskie są pod względem ukształtowania najdziwniejszym pasmem Sudeckim. Składa się na nie grupa gór rozchodzących się w kilku kierunkach lecz bez szczytu pełniącego rolę zwornika (tak jak np. Śnieżnik). Przy dokładniejszej analizie topograficznej widać, że dzielą się na dwie części: północną i południową, oddzielone od siebie Przełęczą Suchą (1006 m n.p.m.), oraz dolinami Białki i Morawki.
Część północna stanowi zwarte wyniesienie ze szczytami pomiędzy 1000 a 1100 metrów (najwięcej Czernica 1083 m n.p.m.) i w stronę północną (Gierałtowa) rozchodzące się w postaci dwóch słabo zaznaczonych grzbietów. Część południowa - to graniczne pasmo o dużo wyraźniej zaznaczonej linii grzbietowej i większych przewyższeniach. Tutaj też znajduje się najwyższy szczyt Gór Bialskich - Postawna (1124 m n.p.m.).
U stóp Rudawca (1106 m n.p.m.) mieści się rezerwat "Puszcza Śnieżnej Białki" będący częścią naturalnej, starej puszczy Jaworowej. Zbocza Gór Bialskich stromo opadają ku dolinom przy często spłaszczonych (cześć północna) szczytach. Stanowią, zwłaszcza w połączeniu z Masywem Śnieżnika, rozległy teren o wysokich walorach turystycznych, narciarskich i przyrodniczych (ze względu na pierwotną przyrodę i niskie zaludnienie nazywany też "Sudeckimi Bieszczadami").

Geologicznie są to góry zbudowane ze skał kaledońskich - głównie archaicznych gnejsów, granitognejsów, łupków i kwarcytów i - jak całe Sudety - są to góry stare pod względem ukształtowania, oraz budulca.

Na całym terenie Masywu Śnieżnika (z wyjątkiem Krowiarek), oraz Gór Bialskich i Złotych mieści się od 1981 r. Śnieżnicki Park Krajobrazowy o powierzchni 288 km kw.

Szczyty

Najwyższe szczyty znajdują się w części południowej - są to Postawna (1124 m n.p.m.) Rudawiec (1106 m n.p.m.), Sierstkowa (1008 m n.p.m.). W części północnej najwyższa jest Czernica (1083 m n.p.m.), oraz Sucha Kopa (1055 m n.p.m.). Charakterystyczne dla Gór Bialskich jest to, że utrzymują w przypadku większości szczytów wysokość powyżej 1000 metrów, co sprawia, że tworzą swoisty mikroklimat i wyraźnie wyodrębnioną całość krajobrazową.

Miejscowości

U stóp Gór Bialskich leżą: Stronie Śląskie, Bolesławów, Nowa Morawa, Młynowiec, Stary i Nowy Gierałtów, oraz Bielice.

Atrakcje

Ze względów klimatycznych, oraz walorów krajobrazowych i sporej wysokości gór, jest to bez wątpienia jeden z najbardziej atrakcyjnych zakątków Sudeckich pod względem turystycznym, narciarskim i przyrodniczym.

Ośrodki narciarskie znajdują się w Nowej Morawie i Bielicach w postaci pojedynczych wyciągów. Nie gwarantują one długich i atrakcyjnych zjazdów, ale za to są tutaj pewne warunki śniegowe. Ze względu na przestrzeń i brak infrastruktury, oraz długą i śnieżną zimę, jest to świetny teren do uprawiania wędrówek narciarskich, pieszych i rowerowych.

Szlaki piesze prowadzą przez wszelkie atrakcyjne krajobrazowo miejsca - główne szczyty, oraz przez Puszczę Śnieżnej Białki. Zarówno rowerem jak i na nartach można się przemieszczać ciekawie poprowadzoną siecią dróg leśnych w bardziej dostępnej części północnej Gór Bialskich, oraz w okolicach Przełęczy Płoszczyny.

Klimat

Do ewenementów klimatycznych należy mikroklimat górnej Białki Lądeckiej - od Gierałtowa poprzez Bielice, aż do jej źródeł. Ponadto w partiach szczytowych - obejmującymi większość terenu Gór Bialskich ze względu na specyficzne ukształtowanie terenu - utrzymuje się surowy klimat wysokogórski. Śnieg zalega do późnej wiosny - często aż do maja, przy często bardzo obfitych jego opadach w tej porze roku. W okresie wyżu występuje częste zjawisko inwersji temperatur nocnych.