Informacje ogólne
Kowary są miastem przemysłowym (a własciwie poprzemysłowym) posiadającym z racji swojego położenia świetne warunki na pełnienie roli centrum turystycznego.
Są zarazem drugim co do wielkości miastem Kotliny Jeleniogórskiej - liczą prawie 13 tysięcy mieszkańców.
Do Kowar obecnie należą administracyjnie odrębne wcześniej wioski - Wojków, Podgórze, Krzaczyna i Radociny, które nadal leżą poza właściwym miastem i zachowały wiejski charakter.
Lokalizacja i dojazd
Kowary leżą nad rzeką Jedlicą, u stóp Karkonoszy (Kowarski Grzbiet), Rudaw Janowickich, oraz graniczą z Kotliną Jeleniogórską.
Do Kowar można dojechać od strony Przełęczy Kowarskiej (z przełęczy Okraj, z Lubawki i z Kamiennej Góry) drogą nr 367, od Karpacza przez Ścięgny, oraz od Jeleniej Góry.
Rys historyczny
Początki Kowar związane były z kopalnictwem i pozyskiwaniem metalu z rud żelaza już w XII w. Wiadomo, że później istniało tutaj ówczesne hutnictwo i kuźnictwo, które rozwijało się do wojny 30-letniej. Po niej ludność zajmowała się chałupniczym tkactwem i uprawą lnu. Z czasem powstała tu jedna z pierwszych manufaktur płócienniczych na Śląsku. Wojny ślaskie, a następnie bunty tkaczy wywołane zła sytucją materialną zastopowały rozwój tej branży. Coraz większe znaczenie miał handel i (później) turystyka, zwłaszcza, że pod koniec XVIII w. otwarto połączenie drogowe z Kamienną Górą (Trakt Kamiennogórski).
W XIX w. bunty, Wiosona Ludów, nieurodzaj spowodowały, że państwo pruskie interweniowało poprzez instutycję robót publicznych w sytuacji powszechnego głodu. Tak powstała droga na Przełęcz Kowarską, przy budowie której ludzie pracowali za chleb. Droga ta jak wiele innych w ten psosób wtedy pobudowanych nosiła nazwę "drogi głodu".
W połowie XIX w. Kowary zasłynęły z przemysłu poligraficznego - znanego m.in. ze stylowych litografii Kowar, Karkonoszy i okolicy. Powstała też wtedy pierwsza fabryka dywanów. Pod koniec XIX w. nastapiła restauracja górnictwa - tym razem w poszukiwaniu rud srebra i ołowiu.
Pod koniec XIX w. otwarto połączenie kolejowe z Jelenią Górą, a w 1905 r. po otwarciu tunelu pod Rudawami Janowickimi, z Kamienną Górą.
W okresie międzywojennym Kowary były nie tylko ośrodkiem przemysłowym, ale także znanym uzdrowiskiem, którym pozostały dotychczas (ośrodki Bukowiec i Wysoka Łąka).
Po II wojnie światowej przez pewien czas pozyskiwano tu uran. Ostatecznie w 1956 r. zaniechano tych praktyk, a w opuszczonych sztolniach otwarto inhalatorium radonowe. Obecnie funkcjonuje tam także trasa turystyczna.
Atrakcje turystyczne
Kowary są bardzo dobrym miejscem wypadowym w okoliczne regiony i pasma górskie Sudetów. W mieście warto zwrócić uwagę na ratusz, kościół Imienia NMP, kaplicę wotywną św. Anny, Pałac Radociny (niedostępny do zwiedzania), i sztolnie dostępne w ramach kompleksu Jelenia Struga.
Kowary ze względu na wyjątkowy mikroklimat i działające podziemne inhalatorium, stają się kolejnym sudeckim uzdrowiskiem. |